Een rankgitter plaatsen is niet moeilijk, maar een goede voorbereiding maakt het verschil tussen een gitter dat jaren staat en één dat na de eerste storm omvalt. Of je nu een vrijstaand rankgitter in de tuin wilt zetten of één aan een muur wilt bevestigen, de aanpak verschilt per type. In dit artikel lees je precies hoe je een rankgitter aufstellt, van de keuze van het type tot de laatste bevestiging.
Welk type rankgitter past bij jouw situatie?
Voordat je begint, kies je het juiste type. Er zijn twee hoofdvormen: wandspalieren en vrijstaande rankgitters. Een wandspalier bevestig je aan een muur of schutting. Een vrijstaand rankgitter, ook wel aufstellbares Rankgitter genoemd, staat op zichzelf in de tuin zonder steun van een muur. Dat laatste type heeft meestal puntige poten of grondpennen waarmee je het in de grond steekt.
Denk ook aan het materiaal. Houten rankgitters passen goed in een natuurlijke tuin en zijn makkelijk op maat te zagen. Metalen versies zijn doorgaans duurzamer en houden beter stand bij zware planten. Kies een materiaal dat past bij de planten die je wilt laten klimmen en bij het uiterlijk van je tuin.
Wat heb je nodig?
Zorg dat je het volgende bij de hand hebt voordat je begint:
- Het rankgitter zelf
- Grondpennen of betonnen voetjes (voor vrijstaande modellen)
- Pluggen, schroeven en wandankers (voor wandbevestiging)
- Een waterpas
- Een boormachine of hamer
- Een meetlint
- Eventueel bindmateriaal voor de planten
Stap voor stap: een vrijstaand rankgitter plaatsen
Vrijstaande rankgitters zijn populair omdat je ze overal in de tuin kunt zetten, zonder dat je een muur of schutting nodig hebt. Zo stel je ze op:
- Kies de juiste plek. Let op de windrichting. Een rankgitter vol bladeren en bloemen vangt veel wind. Zet het gitter bij voorkeur op een beschutte plek of versterk het extra als de plek open en winderig is.
- Markeer de positie. Gebruik een meetlint om te bepalen waar de poten of pennen in de grond komen. Houd rekening met de breedte van het gitter.
- Maak de grond los. Prik met een prikker of smalle spade een gat voor elke poot. Zo voorkom je dat de poten buigen of breken als je ze inslaat.
- Sla de poten in de grond. Gebruik een hamer en sla de grondpennen of poten recht naar beneden. Druk ze minstens 30 tot 40 centimeter diep in de grond voor een stabiele stand. Bij losse of zandige grond heb je soms meer diepte nodig.
- Controleer met een waterpas. Kijk of het gitter recht staat, zowel van links naar rechts als van voor naar achter. Pas de stand aan voor je verder gaat.
- Zet het gitter vast. Sommige modellen hebben een klem of pin om de gitterpanelen aan de poten te vergrendelen. Bevestig die goed zodat het geheel niet kan schuiven.
Stap voor stap: een rankgitter aan de muur bevestigen
Een wandspalier vraagt iets meer precisie, maar zit daarna heel stevig. Zo ga je te werk:
- Meet de positie op. Bepaal hoe hoog en breed je het gitter wilt hangen. Markeer de boorgaten met een potlood.
- Controleer de muur. Kijk of er leidingen of kabels achter de muur lopen voordat je begint met boren.
- Boor de gaten. Gebruik de juiste boor voor het materiaal van je muur. In steen gebruik je een steenboor, in hout een houtboor.
- Sla pluggen in. Druk of sla de pluggen in de gaten zodat de schroeven stevig pakken.
- Bevestig de wandhaken of beugels. Hang het gitter niet direct plat tegen de muur. Laat een ruimte van een paar centimeter tussen de muur en het gitter. Zo kunnen rankende planten ook achter het gitter groeien en krijgen ze meer lucht.
- Hang het gitter op en controleer. Gebruik een waterpas en hang het gitter recht. Draai alle schroeven stevig vast.
Tips voor een stabiel en mooi resultaat
Een goed geplaatst rankgitter staat recht en houdt ook onder de druk van zware planten. Houd rekening met het gewicht van de plant die je wilt laten klimmen. Een rozenstruik of een blauweregen kan flink zwaar worden en heeft een stevige bevestiging nodig. Lichtere planten zoals clematis of klimopsoorten stellen minder eisen aan de constructie.
Bescherm houten rankgitters met een laag houtbeschermingsmiddel voor je ze plaatst. Dat verlengt de levensduur flink, zeker bij contact met de grond of bij vocht van regenwater. Metalen gitters kun je eventueel nalakken als de coating beschadigd is, zodat roest geen kans krijgt.
Begeleid je plant na het plaatsen voorzichtig naar het gitter. Bind de jonge scheuten losjes vast met plantenband of zachte draad. Trek nooit te strak aan, zodat de stengels kunnen dikker worden zonder ingeklemd te raken.
Je rankgitter staat: wat nu?
Controleer in de eerste weken of het gitter nog recht staat, zeker na regen of wind. Grond kan verzakken en een gitter dat scheef staat, geeft je tuin een rommelige indruk. Een kleine correctie in het begin voorkomt dat je later het hele gitter opnieuw moet plaatsen. Controleer bevestigingen en schroeven ook elk voorjaar voor het nieuwe groeiseizoen begint.
Veelgestelde vragen
Hoe diep moeten de poten van een vrijstaand rankgitter in de grond?
Voor een stabiele plaatsing gaan de poten van een vrijstaand rankgitter minstens 30 tot 40 centimeter de grond in. Bij losse of zandige grond is meer diepte aan te raden. Hoe dieper de poten zitten, hoe beter het gitter bestand is tegen wind en het gewicht van planten.
Hoeveel ruimte moet er tussen een wandspalier en de muur zitten?
Laat bij een wandspalier een ruimte van een paar centimeter vrij tussen het gitter en de muur. Zo kunnen ranken ook achter het gitter groeien, krijgt de plant meer lucht en droogt de muur beter op na regen.
Kan ik een rankgitter ook in een pot of plantenbak plaatsen?
Ja, er zijn speciale plantenbakken met een geïntegreerd rankgitter die je vrijstaand in de tuin of op het terras kunt neerzetten. De bak geeft het gitter stabiliteit. Kies wel een zware of stevige bak zodat de combinatie niet omwaait bij wind.
Welk materiaal is het meest geschikt voor buiten?
Metalen rankgitters zijn over het algemeen duurzamer bij langdurig gebruik buiten. Houten gitters zijn mooier in natuurlijke tuinen, maar hebben regelmatig onderhoud nodig met een beschermende coating om te voorkomen dat ze rotten of scheuren.
